تشریح دستگاه تـ.نـ.اسـ.لـ.ی زن

 

بطور کلی دستگاه تـ.نـ.اسـ.لـ.ی زن از دو بخش تشکیل یافته است: دستگاه تـ.نـ.اسـ.لـ.ی خارجی: که بیشتر برای برقراری رابطه جـ.نـ.سـ.ی و سـ.کـ.س مورد استفاده قرار می گیرد. دستگاه تـ.نـ.اسـ.لـ.ی داخلی: که مسوول بارداری و پرورش جنین است.

فـ.رج (Vulva ) ،بخش بيروني دستگاه توليد مثل ماده :

فـ.رج قسمت قابل رويت و يالي شکل اندام تـ.نـ.اسـ.لـ.ی زنانه است. در بالا و جلوي ان بخشي مثلثي شکل داراي بافتي نرم و پوششي از مو مي باشد که با ماهيچه معقدي که آن هم قابل رويت است در ارتباط می باشد. کار اين ماهيچه جدا کردن فَرج از معقد و نگاه داشتن عضله تـ.نـ.اسـ.لـ.ی در قسمت تحتاني شکم است.فـ.رج از دو لب بزرگ لبهای بزرگ فـ.رج تشکيل شده که کار آن پوشش و نگهداري از عضو هاي حساس اندام تـ.نـ.اسـ.لـ.ی زنانه است. دو لبان کوچک لبهای کوچک فـ.رج در زير لبهای بزرگ فَرج قرار دارند و از قسمت فوقاني به هم متصل شده و به شکل پوششي چـ.وچـ.ولـ.ه را در بر ميگيرند. قسمت داخلي فـ.رج در ميان لبهای کوچک فـ.رج است.

1- چـ.وچـ.ولـ.ه یا خروسه (Clitoris)

2-لبهای بزرگ فـ.رج (Labia Major)

3-لبهای کوچک فـ.رج(Labia Minor)

4-  پـ.رده بـ.کـ.ارت (Hymen)

 

لبهای بزرگ فـ.رج( Labia Major):

لبهای بزرگ فـ.رج ،لبهاي بزرگ دو لايه کلفت از بافت پوستي هستند که از قسمت فوقاني دستگاه تـ.نـ.اسـ.لـ.ی آغاز و تا معقد ادامه می يابند. قسمت خارجي اين لبها از پوست رنگي غدد چربي و البته پس از بلوغ از مو پوشيده مي شود. قسمتهاي داخلي نرم و بدون مو با چند غده چربي قرار دارند. زير اين لايه هاي پوستي اغلب بافتي از چربي چند رباط رشته هاي نرم ماهيچه اي عصب ها و رگهاي لنفاوي و خوني قرار دارند. لبهای بزرگ فـ.رج در حين دخـ.ول با بـ.يـ.ضـ.ه هاي مرد در تماس قرار مي گيرد. غددي که در اين لبهاست عطري از خود تراوش مي کند که موجب تـ.حـ.ريـ.ک در هر دو جنس مي شود. لبهای بزرگ فـ.رج مـ.هـ.بـ.ل را از آسيب مستقيم خارجي حفظ مي کند به عبارتي ديگر به نوعي سپر مـ.هـ.بـ.ل است. لبهای بزرگ فـ.رج همان خـ.ايـ.ه در مردان است اما به صورت دو نيم صفحه قرار گرفته است. اگر با دقت به لبهای کوچک فـ.رج نگاه کنيد و آن را با بافت پوستي خايه مقايسه کنيد متوجه مي شويد که از يک جنس هستند .

 

 لبهای کوچک فـ.رج( Labia Minor)  :

لبهای کوچک فـ.رج در زير لبهای بزرگ فـ.رج قرار دارند و دو لايه نازک و نرم پوستي بدون مو هستند که حالت و شکل انها در زنها متفاوت است آن هم بر حسب بافت و رنگ از صورتي گرفته تا قهوه اي. اين لبها ممکن است صاف يا تو رفته باشند و با لبهای بزرگ فـ.رج پوشيده شده باشند يا خير. دقت کنيد که شکل بافت پوستي نرمي و سختي و رنگ اندام تـ.نـ.اسـ.لـ.ي زنانه  در بانوان و دوشيزگان متفاوت است. در داخل و ميان لبهای کوچک فـ.رج و در دو نيمه اندام تـ.نـ.اسـ.لـ.ي حبابهاي دهليزي وجود دارند. کار اين حبابها يا اسفنجها اين است که حين تحريک جـ.نـ.سـ.ي با جذب خون به داخل خود متورم شده و در طول اين جريان قطر لبهای کوچک فـ.رج را دو يا حتي سه برابر حجم آن در حالت عادي کند. معمولا زناني که لبهای کوچک فـ.رج در انها به وضوح پيداست داراي حساسيت جـ.نـ.سـ.ي بالاتري هستند . لبهای کوچک فرج دارای فواید زیر است:

 

1-محفوظ نگهداشتن هر چه بيشتر اندامهاي داخلي اندام تـ.نـ.اسـ.لـ.ي.

2-افزايش حساسيت جـ.نـ.سـ.ي در حين آميزش به علت وجود رگهاي نسبتا بزرگ خوني و سررشته هاي عصبي.

لبهای کوچک فـ.رج به مراتب از تراکم بيشتري از رشته هاي عصبي نسبت به چتل برخوردار است از همين روست که نيز در اثر تحريکات جـ.نـ.سـ.ي شدت و حساسيت بيشتر و بالاتري نسبت به چتل از خود نشان مي دهد.

 

چـ.وچـ.ولـ.ه یا خروسه (Clitoris) :

گاهي پيدا کردن چـ.وچـ.ولـ.ه براي خود زن يا فردي که در حال آميزش با اوست مشکل است زيرا گاه کاملا در جوف لبهای بزرگ فـ.رج پوشيده شده و به اصطلاح در زير سقف ان مخفي است (البته در هر حال نوک ان تا حدي بيرون است). چـ.وچـ.ولـ.هدر جريان تـ.حـ.ريـکـ.ات جـنـ.سـ.ي بزرگ مي شود و بافت آن از همان بافت عمامه چول مردان است. ضمنا فقط 4% از کل جسم چـ.وچـ.ولـ.ه در خارج از بدن زن قرار دارد بنابراين نسبت به آلـ.ت مرد کوچکتر مي نمايد و داراي لوله مدور هم نيست و فقط به در آميزش لذت جـ.نـ.سـ.ی را بیشتر می کند و در هنگام تحریک زن پر از خون می شود و حالت سفتی به خود می گیرد.ضمنا هيچ عضو جـ.نـ.سـ.ي در مردان به حساسيت چـ.وچـ.ولـ.ه وجود ندارد. چوچوله توسط کلاهکی (Clitoris hood) پوشیده می شود.

 

 پـ.رده بـ.كـ.ارت(hymen):

پـ.رده بـ.كـ.ارت غشايي است كه تمام يا قسمتي ازدهانه مـ.هـ.بـ.ل را مي پوشاند. این پرده جزو لبهای بزرگ فـ.رج می باشد. Hymen لغتي يوناني است به معناي پوست يا پرده كه از نام الهه ازدواج و عروسي يونانيان God Hymen وام گرفته شده است. از آنجا که پـ.رده بـ.کـ.ارت دقيقا در مدخل ورودی و.ا.ژ.ن قرار دارد، معمولا طی اولين مقاربت از بين می رود، حتی اگر مقاربت بطور کامل انجام نشده باشد. سقوط از ارتفاع، بلند کردن جسم سنگين، کوهنوردی،و موارد مشابه به هيچ عنوان نمی تواتنند باعث پارگی پـ.رده بـ.کـ.ارت شوند. در برخی از انواع پـ.رده بـ.کـ.ارت ممکن است پاره شدن اتفاق نیافتد.

 

 محل عجان ، پرینه ، میان دوراه (Perineum)

ناحیه بین مـ.قـ.عـ.د و فـ.رج می باشد که در آن دو لب فـ.رج به هم می رسند.  

 

 دستگاه تـ.نـ.اسـ.لـ.ی داخلی زن

1- رحـ.م (uterus)

2- مـ.هـ.بـ.ل (Vagina )

3- تـ.خـ.مـ.دانـ.ها (ovary)

 4-لوله های تـ.خـ.مـ.ک بر ( fallopian tube)

5 - گردن رحـ.م (cervix)

 

مـ.هـ.بـ.ل (vagina):

مـ.هـ.بـ.ل مجرايي كاملا انعطاف پذير و عضلانيست كه طول ان از هشت تا دوازده سانتيمتر فرق ميكند و پهناي ان حدود دو و نيم سانت مي باشد. مـ.هـ.بـ.ل ظرفيت رشد طولي تا چندين سانتيمتر و پهنا تا دو برابر در هنگام تحريكات جـ.نـ.سـ.ي را داراست. ورودي مـ.هـ.بـ.ل در طي زايمان تا حد قابل ملاحظه اي گشاد مي شود و معمولا به پهنايي تا ده سانتيمتر نيز ميرسد. مـ.هـ.بـ.ل در دختران باكره تا حدي با پـ.رده بـ.كـ.ارت(hymen) پوشيده شده است. وقتي يك زن ايستاده است  مـ.هـ.بـ.ل وي بصورت عمودي در راستاي بدنش قرار ندارد بلكه قسمت فوقاني ان به سمت پايين متمايل است. محل دقيق مـ.هـ.بـ.ل بين مثانه و راست روده است. ديواره مـ.هـ.بـ.ل با لايه هايي پوشيده شده و داراي غدد مترشحه نيست. غشا  داخلي مـ.هـ.بـ.ل فوق العاده به هورمونهاي تـ.خـ.مـ.دان حساس مي باشد و سلولهاي سطحي ان خيلي ناپايدار هستند. با مطالعه بر روي اين سلولها ميتوان به سرطان ”دهانه-رحـ.م“ و همچنين سرطان مـ.هـ.بـ.ل پي برد. با توجه به سن و دوره ماهيانه ساختار مخاطي غشاء داخلي تغيير ميكند. اين مخاط در يك زن بالغ به صورت مايعي سفيد و لزج است كه شامل باكتريهاست و البته سبب رطوبت و لزاجت مـ.هـ.بـ.ل مي شود. اين مايع با اسيدي نگه داشتن اين محل در حفظ و نگهداري مـ.هـ.بـ.ل از ميكروبها نقشي عمده دارد و دليل اين امر نيز اسيد لاكتيك از خانوادهء همان اسيدي كه در ماست نيز هست موجود در ان است.در طي اميزش جـ.نـ.سـ.ي چل مرد وارد مـ.هـ.بـ.ل مي شود تا اسـ.پـ.رم و مـ.نـ.ي (semen)خود را در ان تزريق كند. در طي زايمان اندازه مـ.هـ.بـ.ل براي بيرون امدن جنين و جفت ان از پنج تا شش برابر گشادتر مي شود. 

 

رحـ.م (uterus) :

یک عضو ماهیچه ای به شکل گلابی می باشد که درون لگن در بالای مثانه و جلوی راست روده ( رکتوم) واقع شده است.اندازه طبیعی آن حدود 8در5 سانتیمتر است. ارتفاع ان شش تا هشت سانتيمتر و پهناي ان سه تا چهار سانتيمتر است اما در طي حاملگي رحم تغييرات زيادي را متحمل مي شود مثلا در نه ماهگي ارتفاع ان به سي سانتيمتر ميرسد. رحم در اين وضع در انتهاي مـ.هـ.بـ.ل قرار گرفته و تقريبا به سمت مثانه متمايل و بدان متكي مي شود. در طول عادت-مـ.اهـ.يـ.انه نيز رحم محل خود را به راحتي تغيير مي دهد. ”رباطهاي نرم“ تا حدي به رحـ.م انعطاف پذيري ميدهند و در همان حال آن را معلق نگه ميدارند. در هر طرف انتهايي رحـ.م ”لوله هاي فالوپ“ وجود دارند. عضله رحـ.مي با مخاطي به نام ”اندومتريم“ پوشيده شده است. اين مخاطها كه حاوي رگهاي خوني و غدد مترشحه مي باشند همچنين دريافت كننده ”تـ.خـ.م“ نيز هستند و البته با توجه به سن و دوره-ماهيانه هر شخص تغييرات مهمي در بافت آنها رخ مي دهد. وقتي تـ.خـ.مـ.ك بارور نشود اين مخاط بعلاوه تخمك از رحـ.م خارج ميشوند. رحـ.م با گردنه آن كه قسمتي سفت و محكم (حدودا سه سانت) مي باشد بسته مي شود. شما ميتوانيد اين قسمت را با انگشت خود در انتهاي مـ.هـ.بـ.ل حس كنيد. مجرايي ظريف از بين قيف-رحم ميگذرد و بدين ترتيب رحـ.م به مـ.هـ.بـ.ل مرتبط مي شود. از طريق همين مجراست كه خون-قاعدگي بيرون مي آيد يا اسـ.پـ.رمـ.ها نير وارد رحـ.م شده و به سمت لوله هاي فالوپ به قصد باروري تـ.خـ.مـ.ك مي روند. گردنه-رحم در وسط خود مجراي كوچكي دارد اين مجرا در زناني كه هنوز بچه دار نشده اند كوچكتر از كساني است كه زايمان داشته اند.

رحـ.م اصلا يك عضله است انهم با نقشي بسيار مهم در تمام مراحل توليد مثل از ورود اسـ.پـ.رم به مـ.هـ.بـ.ل و سپس خود گرفته تا تكامل جنين و شكل پذيري جفت ان و انقباضات رحـ.مي كه منجر به تولد نوزاد مي شود.

 

لوله های تـ.خـ.مـ.ک بر (fallopian tube):

لوله هايي انعطاف پذيرند با درازاي تقريبي ده تا دوازده سانتيمتر كه قطر داخلي انها كمي بيشتر از قطر يك تار موست. اين لوله ها از انتهاي بالايي رحـ.م شروع و تا تـ.خـ.مـ.دانها كه به صورت منگوله هاي متحركي هستند ادامه می يابند.

لوله هاي فالوپ تـ.خـ.مـ.ك را با محاطي ان از مقصدش تا رحـ.م در برميگيرند. همچنين اين لوله ها مسيري مناسب براي عبور اسـ.پـ.رم به محل باروري تحصيل اطمينان از صلابت و قدرت باروري اسـ.پـ.رم و بالاخره حمل نطفه به سمت رحـ.م هستند.

 

تـ.خـ.مـ.دان (ovary) :

”تـ.خـ.مـ.دانها“ دو غده به اندازه دو بادام بزرگند كه حدود چهار سانتيمتر بلندي و دو و نيم سانتيمتر پهنا دارند. اين غدد از دو طرف توسط رباطي نازك به رحم متصل مي باشند. و رباطي ديگر اين غدد را به لوله هاي فالوپ متصل ميكند. يك دختر در هنگام تولد حدود 700000 تا 2000000 تخمك دارد كه بيشتر انها در طي بچگي از بين مي روند و به 300000 تا 400000 تا كاهش مي يابد كه بالاخره فقط حدود 300 تا 400 تخم به دورهء بلوغ ميرسند. اين امر نزديك به سي سال (دوره باروري يك زن به طور متوسط) و حدودا سيزده بار در سال يعني با فاصله هاي 28 روزه ادامه دارد تا اينكه تمام تـ.خـ.مـ.كـ.ها به اتمام مي رسند و زن وارد دوره يائسگي مي گردد. در نتيجه فعاليت تـ.خـ.مـ.دانها نامحدود نيست همانطور كه مي بينيد شروع اين فعاليت بلوغ و پايان ان يائسگي است. تـ.خـ.مـ.كـ.ها در يك نوع مجتمع سلولي محصور هستند كه پس از طي يك دوره اي در اثر هورمونهايي كه از غده هيپوفيز ترشح ميشوند به رشد خود مي رسند. نام اين مجتمع ها ”فوليكول“ است كه يك بار در هر 28 روز بالغ و باز شده يك تـ.خـ.مـ.ك رها ميكند.

 

 نقطه جی G –  SPOT Grafenberg stimulation

نقطه جی داخل مـ.هـ.بـ.ل،تقریبا دو سوم راه واقع شده است . برای یک زن یا دختر کمی مشکل است که با انگشت خودش به این مرکز برسد و بهترین کار این است که شریک جـ.نـ.سـ.ی با انگشت یا آلـ.ت تـ.نـ.اسـ.لـ.ی خود تحریک نقطه جی را انجام دهد. تحریک این مرکز به ارگـ.اسم ( اوج لذت جـ.نـ.سـ.ی) در اکثر زنان منجر می شود. به طوری که در بعضی زنان مایعی ترشح می شود.  Grafenberg نام دکتر Ernst Gräfenberg (1881-1957) می باشد که این نقطه را کشف کرد.

 

 دسته بندی: مقالات پزشکی